یادگیری، تربیت و آموزش مدارس در هزاره سوم 2 پیاپی 5 2025 07 23 An Analysis of the Evolution of Literacy Concepts in the Digital Age and Its Implications for Formal Education تحلیل تحول مفاهیم سواد در عصر دیجیتال و پیامدهای آن برای آموزش رسمی 1 10 10.61838/jltestm.35 EN نرگس حاجی‌زاده گروه ارزشیابی آموزشی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران الهام رضوانی گروه آموزش بزرگسالان، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران Journal Article 2025 05 30 <p>This study aims to analyze the evolution of literacy concepts in the digital age and examine its implications for formal education. This qualitative, analytical review study collected data through a purposive review of 15 relevant scholarly articles. Data analysis was conducted using NVivo version 14 and thematic analysis. The process involved open coding, extraction of subthemes, and identification of main themes, continuing until theoretical saturation was achieved. Results indicated that literacy in the digital age extends beyond traditional reading and writing skills and encompasses a multidimensional set of competencies, including information literacy, media literacy, technological literacy, and cognitive and metacognitive abilities. This transformation affects formal education by necessitating curriculum redesign, redefining the teacher’s role, developing smart learning environments, and transforming teaching and assessment methods. Major challenges identified include the digital divide, identity and ethical concerns, and cognitive load on learners. The findings align with previous studies, highlighting the importance of integrating digital skills, critical thinking, and digital citizenship into formal education. The conceptual transformation of literacy in the digital age requires comprehensive educational system redesign, teacher empowerment, and the development of flexible and digital learning environments. Simultaneous attention to cognitive, social, and ethical dimensions of digital literacy can enhance active, creative, and collaborative learning opportunities and contribute to the development of a digitally competent generation.</p> <p>هدف این مطالعه تحلیل تحول مفاهیم سواد در عصر دیجیتال و بررسی پیامدهای آن برای آموزش رسمی است. پژوهش: پژوهش حاضر از نوع کیفی و مروری ـ تحلیلی است. داده‌ها از طریق مرور هدفمند 15 مقاله علمی معتبر جمع‌آوری شد و تحلیل آن‌ها با استفاده از نرم‌افزار NVivo نسخه 14 و روش تحلیل مضمون انجام گرفت. فرآیند تحلیل شامل کدگذاری باز، استخراج مضامین فرعی و سپس مضامین اصلی بود و تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. نتایج نشان داد که مفهوم سواد در عصر دیجیتال فراتر از مهارت‌های خواندن و نوشتن سنتی است و شامل مجموعه‌ای از شایستگی‌های چندبعدی همچون سواد اطلاعاتی، سواد رسانه‌ای، سواد فناورانه و توانمندی‌های شناختی و فراشناختی می‌شود. این تحول بر آموزش رسمی اثرگذار است و موجب بازطراحی برنامه‌های درسی، تغییر نقش معلم، توسعه محیط‌های یادگیری هوشمند و تحول روش‌های تدریس و ارزشیابی شده است. همچنین، شکاف دیجیتال، مسائل هویتی و اخلاقی و فشار شناختی یادگیرندگان از مهم‌ترین چالش‌های مرتبط با سواد دیجیتال شناسایی شدند. یافته‌ها با مطالعات پیشین همسو است و ضرورت توجه به آموزش مهارت‌های دیجیتال، تفکر انتقادی و شهروندی دیجیتال در آموزش رسمی را تأکید می‌کند. تحول مفهومی سواد در عصر دیجیتال نیازمند بازطراحی جامع نظام آموزشی، توانمندسازی معلمان و توسعه محیط‌های یادگیری منعطف و دیجیتال است. توجه هم‌زمان به ابعاد شناختی، اجتماعی و اخلاقی سواد دیجیتال می‌تواند فرصت‌های یادگیری فعال، خلاق و مشارکتی را ارتقا دهد و نسل توانمند دیجیتال را پرورش دهد.</p> https://jltestm.com/index.php/jltestm/article/download/35/28