بررسی رابطه بین سبکهای رهبری آموزشی مدیران مدارس و کیفیت فرایندهای آموزشی
کلمات کلیدی:
رهبری آموزشی, سبکهای رهبری, کیفیت آموزش, مدیریت مدرسه, یاددهی–یادگیریچکیده
هدف این مطالعه تبیین نظاممند چگونگی ارتباط سبکهای رهبری آموزشی مدیران مدارس با کیفیت فرایندهای یاددهی–یادگیری در بافت مدرسه است. این پژوهش یک مطالعه مروری کیفی با رویکرد تحلیل نظری است که از طریق مرور نظاممند ادبیات پژوهشی انجام شد. جامعه پژوهش شامل مقالات علمی منتشرشده در پایگاههای معتبر بینالمللی بود که پس از غربالگری چندمرحلهای، ۱۵ مقاله واجد شرایط بهصورت هدفمند انتخاب گردید. گردآوری دادهها صرفاً مبتنی بر بررسی اسناد علمی بوده و تحلیل دادهها با استفاده از تحلیل مضمون و نرمافزار NVivo نسخه 14 انجام شد. فرایند کدگذاری تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت و در نهایت چارچوب مفهومی رابطه سبکهای رهبری آموزشی با کیفیت فرایندهای آموزشی استخراج شد. نتایج نشان داد سبکهای رهبری تحولآفرین و مشارکتی بیشترین تأثیر را بر ارتقای کیفیت فرایندهای آموزشی دارند. این سبکها از طریق افزایش انگیزش حرفهای معلمان، بهبود فرهنگ سازمانی مدرسه، توسعه روشهای تدریس فعال، تقویت نظام ارزشیابی تکوینی و افزایش مشارکت دانشآموزان بهطور معنادار کیفیت یاددهی–یادگیری را ارتقا میدهند. همچنین رهبری آموزشی اثربخش موجب افزایش اثربخشی مدرسه، رضایت ذینفعان و بهبود نتایج تحصیلی دانشآموزان میشود. رهبری آموزشی مدیران مدارس بهعنوان یکی از مهمترین اهرمهای بهبود پایدار کیفیت آموزش عمل میکند و سرمایهگذاری در توسعه شایستگیهای رهبری مدیران میتواند نقشی اساسی در تحول نظامهای آموزشی ایفا نماید.
دانلودها
مراجع
Bryk, A. S., Sebring, P. B., Allensworth, E., Luppescu, S., & Easton, J. Q. (2010). Organizing schools for improvement: Lessons from Chicago. University of Chicago Press.
Bush, T. (2013). Theories of educational leadership and management (4th ed.). Sage.
Bush, T., & Glover, D. (2014). School leadership models: What do we know? School Leadership & Management, 34(5), 553–571.
Darling-Hammond, L., Flook, L., Cook-Harvey, C., Barron, B., & Osher, D. (2020). Implications for educational practice of the science of learning and development. Applied Developmental Science, 24(2), 97–140.
Day, C., Gu, Q., & Sammons, P. (2016). The impact of leadership on student outcomes. Springer.
Day, C., Sammons, P., Hopkins, D., Harris, A., Leithwood, K., Gu, Q., & Brown, E. (2011). Successful school leadership. University of Nottingham.
Hallinger, P. (2018). Bringing context out of the shadows of leadership. Educational Management Administration & Leadership, 46(1), 5–24.
Hallinger, P., & Heck, R. H. (2010). Collaborative leadership and school improvement. School Leadership & Management, 30(2), 95–110.
Hargreaves, A., & Fullan, M. (2012). Professional capital. Teachers College Press.
Harris, A. (2013). Distributed leadership. Educational Management Administration & Leadership, 41(5), 545–554.
Hattie, J. (2012). Visible learning for teachers. Routledge.
Leithwood, K., & Jantzi, D. (2006). Transformational school leadership. Leadership and Policy in Schools, 5(3), 177–199.
Leithwood, K., Harris, A., & Hopkins, D. (2020). Seven strong claims about successful school leadership. School Leadership & Management, 40(1), 5–22.
Leithwood, K., Seashore Louis, K., Anderson, S., & Wahlstrom, K. (2008). How leadership influences student learning. Wallace Foundation.
Muijs, D., Harris, A., Chapman, C., Stoll, L., & Russ, J. (2014). Improving schools in challenging circumstances. School Effectiveness and School Improvement, 25(2), 231–245.
Northouse, P. G. (2021). Leadership: Theory and practice (9th ed.). Sage.
OECD. (2016). School leadership for learning. OECD Publishing.
OECD. (2020). Education policy outlook. OECD Publishing.
Robinson, V. M. J. (2011). Student-centered leadership. Jossey-Bass.
Robinson, V. M. J., Lloyd, C. A., & Rowe, K. J. (2008). The impact of leadership on student outcomes. Educational Administration Quarterly, 44(5), 635–674.
Sammons, P., Davis, S., Day, C., & Gu, Q. (2016). The impact of school leadership. Education Development Trust.
Scheerens, J. (2016). Educational effectiveness and quality. Springer.
Spillane, J. P. (2006). Distributed leadership. Jossey-Bass
