بررسی تأثیر یادگیری معکوس بر یادگیری درس ریاضی در مقایسه با روش تدریس سنتی در دانشآموزان پایه ششم منطقه 14 شهر تهران
کلمات کلیدی:
روش تدریس معکوس، یادگیری معکوس، فارسی، کلاس معکوسچکیده
هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر روش یادگیری معکوس در مقایسه با روش تدریس سنتی بر یادگیری درس ریاضی و مؤلفههای آن شامل مساحت دایره، تقسیم اعشاری، ضرب و تقسیم کسرها و نسبت و تناسب در دانشآموزان پایه ششم منطقه 14 شهر تهران بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی، از نظر رویکرد کمی و از نظر روش اجرا نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون–پسآزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل 4926 دانشآموز دوره دوم ابتدایی منطقه 14 تهران بود که از میان آنان 30 دانشآموز با نمونهگیری خوشهای چندمرحلهای انتخاب و بهصورت تصادفی در دو گروه 15 نفره آزمایش و کنترل قرار گرفتند. ابزار گردآوری دادهها آزمونهای معلمساخته ریاضی بود که روایی آنها توسط 9 نفر از معلمان و متخصصان تأیید شد و ضرایب آلفای کرونباخ پیشآزمون و پسآزمون بهترتیب 0.825 و 0.879 به دست آمد. دادهها با استفاده از SPSS نسخه 26 و تحلیل کوواریانس تحلیل شدند. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که پس از کنترل اثر پیشآزمون، یادگیری معکوس در مقایسه با تدریس سنتی موجب بهبود معنادار یادگیری ریاضی شد (F=7.15, p=.001). همچنین، اثر مداخله بر یادگیری مساحت دایره معنادار بود (F=7.15, p=.001). در مبحث تقسیم اعشاری نیز تفاوت معناداری به نفع روش معکوس مشاهده شد (F=7.52, p<.001). آموزش معکوس بر یادگیری ضرب و تقسیم کسرها نیز اثر معناداری داشت (F=7.71, p=.008) و در مبحث نسبت و تناسب نیز برتری معنادار این روش تأیید شد (F=6.27, p=.001). بنابراین، فرضیه اصلی و هر چهار فرضیه فرعی پژوهش مورد تأیید قرار گرفتند. یافتهها نشان میدهد که یادگیری معکوس میتواند بهعنوان رویکردی اثربخش برای ارتقای یادگیری ریاضی دانشآموزان پایه ششم به کار گرفته شود. انتقال بخشی از ارائه محتوای آموزشی به خارج از کلاس و اختصاص زمان کلاس به تمرین، تعامل، حل مسئله و رفع اشکال، فرصت بیشتری برای یادگیری فعال فراهم میکند. بر این اساس، استفاده برنامهریزیشده از روش یادگیری معکوس در آموزش مباحث ریاضی دوره ابتدایی و آموزش معلمان برای اجرای صحیح آن توصیه میشود.
دانلودها
مراجع
Bond, M. (2025). Facilitating student engagement through the flipped learning approach in K-12: A systematic review. Computers & Education, 151. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2020.103819
Burgman, L. D. S., Chan, A. L. A., Sabarillo, N. S., Sumalinog, D. A. G., & Diaz, J. M. S. (2023). Design, implementation, and evaluation of an online flipped classroom with collaborative learning model in an undergraduate chemical engineering course. Education for Chemical Engineers, 43. https://doi.org/10.1016/j.ece.2023.01.007
Chen, T., Luo, H., Wang, P., Yin, X., & Yang, J. (2023). The role of pre-class and in-class behaviors in predicting learning performance and experience in flipped classrooms. Heliyon, 9(4). https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e15234
Ghorbanzadeh, A., Refaei, D., & Jafari, S. (2018). Effective teaching methods with an emphasis on new technologies. Avaye Noor.
Lin, Y.-N., Hsia, L.-H., & Hwang, G.-J. (2021). Promoting pre-class guidance and in-class reflection: A SQIRC-based mobile flipped learning approach to promoting students' billiards skills, strategies, motivation and self-efficacy. Computers & Education, 160. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2020.104035
Moradi, S. A., & Jafarzadeh, M. R. (2024). Comparing the effectiveness of flipped and lecture-based traditional teaching methods on students' learning in industrial-organizational psychology. Educational Research Journal of Islamic Azad University, Bojnourd Branch.
Naseri Moghadam, S., & Razavi, M. R. (2022). The effect of the flipped learning method on academic performance and creativity of primary school students. European Review of Applied Psychology, 72(5). https://doi.org/10.1016/j.erap.2022.100811
Ng, E. K. L. (2023). Student engagement in flipped classroom in nursing education: An integrative review. Nurse Education in Practice, 68. https://doi.org/10.1016/j.nepr.2023.103585
Olson, M., & Hergenhahn, B. R. (2022). An introduction to theories of learning (A. A. Seif, Trans.). Doran.
Parvin, N., & Farrokhipour, S. (2022). Examining the effect of flipped teaching on Arabic syntax learning: A comparative study of traditional teaching and standard and virtual modern educational methods at the Sadr al-Hayat educational complex. Research and Writing of Academic Books.
Ruzafa-Martínez, M., Molina-Rodríguez, A., Pérez-Muñoz, V., Leal-Costa, C., & Ramos-Morcillo, A. J. (2023). Effectiveness of the flipped classroom methodology on the learning of evidence-based practice of nursing students: Quasi-experimental design. Nurse Education Today, 128. https://doi.org/10.1016/j.nedt.2023.105878
Sabrina, L., & Garnjost, P. (2023). Effectiveness of flipped classroom format in quantitative and non-quantitative business courses: A meta-analysis. The International Journal of Management Education, 21(3). https://doi.org/10.1016/j.ijme.2023.100849
Sahebyar, H., Gol Mohammadnezhad, G., & Barghi, I. (2021). The effectiveness of flipped learning on upper secondary students' academic engagement in mathematics. Educational Psychology Quarterly.
Samiei. (2024). Comparing the effectiveness of flipped and peer teaching methods on academic self-efficacy among female upper secondary school students Conference on New Models of Business Management,
Schmid, R. F., Borokhovski, E., Bernard, R. M., Pickup, D. I., & Abrami, P. C. (2023). A meta-analysis of online learning, blended learning, the flipped classroom and classroom instruction for pre-service and in-service teachers. Computers and Education Open, 5. https://doi.org/10.1016/j.caeo.2023.100142
Seif, A. A. (2023). Modern educational psychology: Psychology of learning and instruction. Doran.
Shabani, H. (2023). Teaching methods and techniques. SAMT.
Shahmohammadi, A., Zeinabadi, H. R., & Ostadrahimi, M. (2024). The effects of flipped, cooperative, inquiry-based, and lecture teaching methods on sixth-grade elementary students' science learning. Research in Teacher Education(7).
Wittmann, S., & Wulf, T. (2023). Effects of flipped classes on student learning: The role of positively perceived instructor attitude towards students. The International Journal of Management Education, 21. https://doi.org/10.1016/j.ijme.2022.100735
دانلودها
گاهشمار انتشار
- ارسال
- بازنگری
- پذیرش
شماره
نوع مقاله
مجوز
حق نشر 2025 Reza Nemati Keshteli (Author); Ali Akbar Hamedi (Corresponding author)

این پروژه تحت مجوز بین المللی Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 می باشد.