تبیین کارکرد آموزش مهارتهای زندگی در ارتقای تابآوری تحصیلی دانشآموزان
کلمات کلیدی:
مهارتهای زندگی, تابآوری تحصیلی, دانشآموزان, سلامت روان, آموزش مدرسهایچکیده
هدف این پژوهش تبیین ابعاد مفهومی و کارکردی آموزش مهارتهای زندگی در تقویت تابآوری تحصیلی دانشآموزان بر اساس تحلیل نظاممند شواهد پژوهشی موجود بود. این مطالعه با رویکرد کیفی و بهصورت مرور تحلیلی–تفسیری انجام شد. جامعه پژوهش شامل مطالعات منتشرشده در حوزه آموزش مهارتهای زندگی و تابآوری تحصیلی بود که از میان آنها ۱۵ مقاله معتبر بر اساس معیارهای هدفمند انتخاب گردید. گردآوری دادهها صرفاً از طریق مرور ادبیات پژوهشی صورت گرفت و تحلیل دادهها با استفاده از تحلیل محتوای کیفی استقرایی انجام شد. کلیه متون وارد نرمافزار NVivo نسخه 14 گردید و فرآیند کدگذاری تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. نتایج تحلیل نشان داد که آموزش مهارتهای زندگی از چهار مسیر اصلی شامل توانمندسازی روانشناختی، تقویت شایستگیهای اجتماعی و ارتباطی، توسعه راهبردهای سازگاری تحصیلی و تقویت بنیانهای روانی تابآوری، نقش معناداری در ارتقای تابآوری تحصیلی دانشآموزان ایفا میکند. این فرایند موجب افزایش خودکارآمدی، انگیزش تحصیلی، تنظیم هیجان، احساس معنا، امید تحصیلی و پایداری در برابر چالشهای آموزشی میشود. آموزش مهارتهای زندگی بهعنوان یک مداخله بنیادین و پایدار میتواند ساختار روانشناختی و اجتماعی دانشآموزان را بازسازی کرده و تابآوری تحصیلی را بهصورت بلندمدت در آنان نهادینه سازد.
دانلودها
مراجع
Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: Freeman.
Benard, B. (2004). Resiliency: What we have learned. San Francisco: WestEd.
Cohen, S., & Wills, T. A. (1985). Stress, social support, and the buffering hypothesis. Psychological Bulletin, 98(2), 310–357.
Compas, B. E., Connor-Smith, J. K., Saltzman, H., Thomsen, A. H., & Wadsworth, M. E. (2001). Coping with stress during childhood and adolescence. Psychological Bulletin, 127(1), 87–127.
Durlak, J. A., Weissberg, R. P., Dymnicki, A. B., Taylor, R. D., & Schellinger, K. B. (2011). The impact of enhancing students’ social and emotional learning. Child Development, 82(1), 405–432.
Eisenberg, N., Spinrad, T. L., & Eggum, N. D. (2010). Emotion-related self-regulation. Annual Review of Psychology, 61, 495–525.
Elias, M. J., Zins, J. E., Weissberg, R. P., et al. (1997). Promoting social and emotional learning. Alexandria, VA: ASCD.
Greenberg, M. T., et al. (2003). Enhancing school-based prevention. American Psychologist, 58(6–7), 466–474.
Gross, J. J. (2015). Emotion regulation. Handbook of Emotion Regulation.
Hamre, B. K., & Pianta, R. C. (2006). Student–teacher relationships. Child Development, 77(1), 47–62.
Lazarus, R. S., & Folkman, S. (1984). Stress, appraisal, and coping. New York: Springer.
Luthar, S. S., Cicchetti, D., & Becker, B. (2000). The construct of resilience. Child Development, 71(3), 543–562.
Martin, A. J., & Marsh, H. W. (2006). Academic resilience. Psychology in the Schools, 43(3), 267–281.
Masten, A. S. (2014). Ordinary magic: Resilience in development. New York: Guilford Press.
Masten, A. S., & Reed, M. G. (2002). Resilience in development. In C. R. Snyder & S. J. Lopez (Eds.), Handbook of positive psychology.
Ryan, R. M., & Deci, E. L. (2017). Self-determination theory. New York: Guilford Press.
Seligman, M. E. P. (2011). Flourish. New York: Free Press.
Snyder, C. R. (2002). Hope theory. Psychological Inquiry, 13(4), 249–275.
Taylor, R. D., et al. (2017). Promoting positive youth development. Child Development, 88(4), 1156–1171.
Ungar, M. (2011). The social ecology of resilience. New York: Springer.
